Na początku okresu dojrzewania następuje zmiana w postawach społecznych, spadek zainteresowania aktywnością grupy i tendencja do preferowania samotności. Zachowania młodego człowieka są coraz bardziej antyspołeczne. Najgorsze przejawy takiego zachowania występują w ciągu 6 – 12 miesięcy poprzedzających dojrzewanie płciowe – tzn. u dziewcząt w okresie między 12 i 13 r. ż, a u chłopców pomiędzy 13 i 14 r. ż. Po osiągnięciu punktu szczytowego następuje zwykle szybko spadek zachowań antyspołecznych. Taka droga postępowania jest częściowo rezultatem szybkich i daleko idących zmian fizycznych i hormonalnych, zależy również od czynników środowiskowych. Gdy dojrzewanie seksualne dorastającego, różni się od dojrzewania równolatków, następuje poczucie krzywdy. Zmiany fizyczne, powodują nadmierną troskę o siebie i niepokój. Dzieci, które za bardzo martwią się, stają się zbyt sobą zajęte, a więc aspołeczne.
Na omawiamy okres przypada etap moralności autonomicznej (jej początek – 10 –11r. ż). We wczesnym stadium tego okresu sądy dziecka cechują się pryncypialnością. Dziecko uważa, że bez względu na sytuację należy podporządkować się regule. Jego oceny moralne są bardzo surowe (nie uznawanie kłamstwa nawet w szlachetnych celach).
W wieku od 11 do 15 lat dziecko przyjmuje i interioryzuje wiele reguł postępowania w grupie rówieśniczej. W tym okresie przynależność do grupy koleżeńskiej ma dla dziecka bardzo duże znaczenie. Stara się ono podporządkować normom i regułom postępowania obowiązującym w zespole. Współżycie z rówieśnikami stwarza konieczność przystosowania się dziecka do nich, a równocześnie przyswojenia sobie umiejętności oczekiwania od współpartnerów respektowania obowiązujących zasad. Odkrywa ono, że prawdomówność czy też lojalność jest niezbędna w kontaktach z przyjacielem. W tym okresie dziecko musi wytworzyć sobie pewną hierarchię wartości. Zatem na przykład udział w bardziej skomplikowanych zabawach i grach sportowych z regułami jest możliwy dopiero u uczniów klas szkoły podstawowej. W wieku od 12 do 14 lat dziewczęta zaczynają się interesować chłopcami, którzy na ogół wolą przebywać tylko w swoim towarzystwie.
Tags: człowieka, młodego, Zachowania
